Tarihte bugün Atatürk

 

07 AĞUSTOS

 

7 Ağustos 1913 – Atatürk'ün kurmay başkanlığını yaptığı Bolayır Kolordusu'nun -Başkomutanlık Vekâleti'nin emri ile- Mürettep 9. Kolordu adını alışı.

 

6/7 Ağustos 1915 – İngilizlerin, gece yarısından hemen sonra Arıburnu cephesinde 19. Tümen'in sol kanadına taarruzu ve bu taarruzun bütün cepheye yayılma eğilimi üzerine Atatürk'ün saat 01.10'da emri: "Umumî vaziyet mühimdir. Komutanlar ve subaylardan her zamandan fazla uyanıklık ve fedakârcasına çalışma isterim!" [Kocatürk] (Bu taarruz, 7 Ağustos 1915 günü de devam etmiş, ancak Atatürk'ün aldığı önlemler sayesinde gelişme imkânı bulamamıştır. )

 

6/7 Ağustos 1915 – Atatürk, Çanakkale'de; "Asker uyumayacak" diye bir günlük emir yayınlamıştır. (Atatürk'ün Gizli Kurtuluş Planları, Sinan Meydan, 7. Baskı, s.22)

 

7 Ağustos 1915 – İngiliz topçusunun, sabaha karşı Anafartalar cephesinde yeniden ateşe başlaması ve bunu takiben Şahinsırt ve Ağıldere'den ilerleyerek Conkbayırı'na doğru 19. Tümen cephesine taarruzu, fakat askerlerimiz tarafından ağır kayıplar verdirilerek püstürtülmesi (Düşman gece de taarruz girişiminde bulunmuş, ancak gece saldırısı da askerlerimizin ateşiyle durdurulmuştur.

 

7 Ağustos 1915 – Atatürk'ün, Kuzey Grubu Komutanlığı'na saat 05.05'de raporu: "Düşman, gece yarısından başlayarak topçusuyla şiddetli ateş altına aldığı 18. ve 27. Alay cephelerine, saat 04.30'da da hücum etmişse de Tanrı'nın yardımıyla ağır kayıplar verdirilerek hücumunun sonuçsuz bırakılmış olduğu arz olunur." [Kocatürk]

 

7 Ağustos 1916 – Mustafa Kemal'in Muş'u düşman elinden geri alması.

 

7 Ağustos 1916 – Atatürk komutasındaki 16. Kolordu'ya bağlı 8. Tümen'in, Muş'u düşman işgalinden kurtarışı. (Muş, 25 Ağustos 1916'da tekrar Rusların eline düşmüştü. Atatürk'ün 2. Ordu Komutanlığı sırasında, 30 Nisan 1917'de bu şehrimiz, ikinci defa Rus işgalinden kurtarıldı). [Kocatürk]

 

7 Ağustos 1918 – Mustafa Kemal'in, Mareşal Falkenhein'ın yerine Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığı'na getirilmiş olan Mareşal Liman von Sanders'in emrindeki Filistin'deki 7'nci Orduya tekrar komutan olarak atanması.

 

7 Ağustos 1919 – Erzurum kongresi çalışmalarını tamamladı. (Kongre şu kararları aldı: 1) Doğu Anadolu ve Trabzon illeri ile Canik Sancağı hiçbir bahane ile birbirinden ve Osmanlı toplumundan ayrılmaz bir bütündür. 2) Osmanlı vatanının bütünlüğü millî istiklâlimizin elde edilmesi, saltanat ve hilâfetin korunması için kuva-yi millîyeyi güçlendirmek ve millî iradeyi hâkim kılmak esastır. 3) Her türlü işgal ve müdahale, Rumluk ve Ermenilik teşkili gayesine yönelik bir hareket olarak kabul edileceğinden topluca savunmaya geçilmesi esası kabul edilmiştir. Siyasî hâkimiyet ve sosyal dengeyi bozacak şekilde, Hristiyan unsurlara yeni bir takım imtiyazlar verilmesi kabul edilmeyecektir. 4) Merkezî hükümetin, devletlerin baskısı üzerine, buraları terk etme ihtimaline karşı hilâfet ve saltanat makamına bağlılığı ve millî hakları koruyacak tedbirler ve kararlar alınmıştır. 5) Vatanımızda öteden beri birlikte yaşadığımız Müslüman olmayan vatandaşların, Osmanlı Devleti yasalarıyla güvence altına alınan haklarına riayetkârız. Mal, can ve namuslarının korunması zaten dinimizin ve millî geleneklerimizin ve kanunlarımızın esaslarından olduğu kongrenin genel kanaatıyla teyit edilmiştir. 6) Mütarekenin imzalandığı 30 Ekim 1918 tarihindeki sınırlarımız içinde kalan her mıntıkasında olduğu gibi, Doğu Anadolu illerinde de ezici ekseriyeti İslamların oluşturduğu kültür ve iktisadî üstünlüğü Müslümanlara ait olan birbirinden ayrılmaz öz kardeş olan dindaş ve ırkdaşlarımızın yerleşmiş olduğu ülkemizin taksim edilmesi görüşünden tamamen vazgeçilerek, varlığımıza tarihî haklarımıza, geleneklerimize dinimize riayet edilmesine, aykırı teşebbüslerin desteklenmemesine, bu suretle tamamıyla hak ve adalete dayalı bir karar çıkarılması beklenir. 7) Milletimiz insanî gayeleri saygıyla karşılar. Teknik ve ekonomik ihtiyacımızı dikkate alır, devlet ve milletimizin iç ve dış istiklâli ve vatanımızın bütünlüğü saklı kalmak şartıyla, 6. Maddede kayıtlı sınırlar içinde, millîyet esaslarına saygılı ve ülkemizi istilâ emeli beslemeyen herhangi devletin teknik ekonomik yardımını memnuniyetle karşılarız. Bu âdil ve insanî şartları içeren bir barışın âcilen kararlaştırılması insanlığın kurtuluşu ve umumun huzuru adına en başta gelen millî emellerimizdendir. 8) Milletlerin kendi kaderlerini bizzat tayin ettiği bu tarihî devirde, merkezî hükümetimizin de millî iradeye tabî olması zaruridir… Bunun için milletin içinde bulunduğu sıkıntı ve endişeden kurtulması çarelerine hacet kalmadan merkezî hükümetimizin hemen vakit kaybetmeden meclisi toplaması ve bu suretle millet ve memleketin kaderi hakkında alacağı bütün kararları Millî Meclisin denetimine sunması mecburidir. 9) Vatanımızın karşılaştığı elem verici olaylarla aynı maksatla millî vicdanın oluşturduğu derneklerin birleşmesinden meydana gelen kitle, Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adıyla isimlendirilmiştir. Bu dernek her türlü particiliğin tamamıyla dışındadır. Bütün Müslüman vatandaşlar cemiyetin tabiî üyesidirler. 10) Kongre tarafından seçilen bir Temsil Heyeti kabul edilmiş, köylerden başlayarak il merkezine kadar varolan örgütler birleştirilmiştir. Kongrece kabul edilen nizamnameye göre Temsil Heyeti'nin izni olmaksızın göç edilmesi yasaklanmış, ve Doğu Anadolu illerinin Osmanlı Devletince terk edilmesi halinde, bölgede derhal bir geçici idarenin kurulması öngörülmüştür.

 

7 Ağustos 1919 Mustafa Kemal Paşa, Yarbay Halit'in telgrafına karşılık verdi.

 

7 Ağustos 1919 – Erzurum Kongresi'nin Mustafa Kemal'in kısa bir konuşmasıyla son bulması: "Milletimizin kurtuluş ümidi ile çırpındığı en heyecanlı bir zamanda fedakâr muhterem heyetiniz her türlü eziyetlere katlanarak burada, Erzurum'da toplandı. Hassas ve soylu bir ruh ve pek sağlam bir iman ile vatan ve milletimizin kurtuluşuna ait esaslı kararlar aldı. Bilhassa bütün cihana karşı milletimizin mevcudiyetini ve birliğini gösterdi. Tarih bu kongremizi şüphesiz ender ve büyük bir eser olarak kaydedecektir."

 

7 Ağustos 1919 – Mustafa Kemal'in Heyeti Temsiliye Başkanlığı'na seçilmesi, Misak-ı Milli (Ulusal And'ın) kabulü. (7 Ağustos'ta yapılan seçimlerde Kongre kararlarını yürütmek üzere 9 kişiden oluşan Temsil Heyeti seçimleri yapıldı. En çok oyu Mustafa Kemal ve Rauf Bey aldılar. Heyet Başkanlığına Mustafa Kemal seçildi.)

 

7 Ağustos 1919 – Erzurum Kongresi, aralarında Mustafa Kemal ve Rauf Bey'in de bulunduğu, 9 kişilik bir Heyet-i Temsiliye seçerek çalışmalarını tamamladı. Mustafa Kemal heyetin başkanlığına getirildi. Kapanış konuşmasını yapan Mustafa Kemal, "Tarih bu kongreyi büyük bir eser olarak kaydedecektir" dedi. (Kongre ulusal toprakların bütünlüğünü, devletin iç ve dış politika bakımından bağımsızlığını, gücünü millî iradeden alan bir parlâmento toplanmasını öngörmüş, millî hudutlar ve azınlıklarla ilgili politikanın esaslarını koymuş, düşman işgali ve baskısı altında ülkeyi gereği gibi koruyamayan hükümetin bıraktığı boşluğu doldurmak maksadıyla millî bir teşkilât kurmuştur. Bu teşkilât 7 Ağustos ile 4 Eylül 1919 tarihleri arasında, millî hakların sözcüsü oldu ve resmî hiçbir sıfatı olmayan Mustafa Kemal'i Temsil Heyeti Başkanlığına getirdi. Bu bakımdan Erzurum Kongresi'nin en önemli sonucu, bağımsızlık mücadelesini yıkılmaz bir azimle yürütecek olan lideri isabetle tayin etmesidir. Böylece Mustafa Kemal‟e halk liderliği yolu açılmıştır.)

 

7 Ağustos 1919 – Atatürk'ün, Erzurum Kongresi'nin sonunda Yarbay Rawlinson ile uzun görüşmesi ve "Misak-ı Millî"den söz etmesi. [Kocatürk]

 

7 Ağustos 1919 – Erzurum kongresi sona erdi. Mustafa Kemal Paşa'nın; "Kongrede önemli kararlar alındığını, tüm dünyaya milletin varlık ve birliğinin gösterildiğini, tarihin bu kongreyi ender görülen büyük bir eser olarak kaydedeciğini vurgulayan kapanış konuşması. (Nutuk)

 

7/8 Ağustos 1919 – Atatürk'ün, Mazhar Müfit (Kansu) Bey'in hâtıra defterine yazdırdıkları: "Zaferden sonra hükümet şekli cumhuriyet olacaktır. Bunu size daha önce bir sorunuz nedeniyle söylemiştim. Bu bir. İki: Padişah ve haneden hakkında zamanı gelince gereken işlem yapılacaktır. Üç: Örtünme kalkacaktır. Dört: Fes kalkacak, uygar milletler gibi şapka giyilecektir."

 

19 Temmuz / 7 ağustos 1920 – Türkiye komünist partisi Komünist Enternasyonal'in ikinci kongresini düzenledi. Kongrede TKP'nin merkez komitesi seçildi ve komünist Mustafa Suphi başkanlığa atandı. (1923, Sinan Meydan, 3. Baskı., s.324)

 

7 Ağustos 1921 – Sandıklı'nın Yunanlılar tarafından işgali.

 

7 Ağustos 1921 – Malta'dan dönen Fethi Bey'in Ankara'ya gelişi.

 

7-8 Ağustos 1921 – Mustafa Kemal Paşa, Başkomutanlık Kanunu'nun verdiği yetkiye dayanarak Tekalif-i Milliye emirlerini (Milli Yükümlülük Emirleri) yayınlayarak, ordu için halkın vereceği malzemeyi bildirdi.

 

7/8 Ağustos 1921 -  Tekalif-i Milliye emri (Milli vergiler emri)'nin yayınlanması. (Her ilçede milli vergiler komisyonu kurulması, emirlerin ve tebliğlerin yerine getirilebilmesi için İstiklal mahkemelerinin Eskişehir, Samsun, Konya ve Kastamonu'ya gönderilmesi, bir tanesinin Ankara'da bırakılması. (Nutuk)

 

7 Ağustos 1922 – Fevzi Paşa, Ankara'ya döndü.

 

7 Ağustos 1922 - İstanbul'da İngiliz Yüksek Komiseri Sir H. Rumbold, Vahidettin'le görüştü. Padişah, Yunanlıların işgal ettikleri bölgelerin, Hükümetine verilmesi, Anadolu'daki hareketi bastırmada kendisine yardım edilmesini istedi.

 

7 Ağustos 1924 - Nesturiler, Hakkâri Valisi'ni pusuya düşürüp esir alarak Nesturi ayaklanmasını başlattı. Ayaklanmaya İngiliz uçakları da destek verdi.

 

7 Ağustos 1924 – Nusturi isyanı. Hakkari Valisi Halil Rıfat Bey, 7 Ağustos 1924'te keşif için geldiği Hangediği'nde, Nuhup Nasturi aşireti Reisi Gülyano'nun saldırısına uğradı ve tutsak edildi. Aynı saldırıda il jandarma komutanı Binbaşı Hüseyin Bey'le Üç jandarma eri de öldürüldü.

 

7 Ağustos – 28 Eylül 1924 – Nasturi İsyanı. Nasturiler, Süryanilerin Nastur mezhebine bağlı Hristiyan Kürtlerdir. (Cumhuriyet tarihi yalanları, Sinan Meydan)

 

7 Ağustos 1925 – Reşkotan ve Raman ayaklanması.

 

7 Ağustos 1927 – Atatürk'ün, Dolmabahçe Sarayı'nda Başbakan İsmet Paşa'yı kabulü.

 

7 Ağustos 1927 – Atatürk'ün, akşamüzeri Söğütlü yatıyla Tarabya açıklarına kadar bir gezinti yapması.

 

7 Ağustos 1930 – Atatürk'ün, akşam Yalova'da Denizyolları İşletmesi tarafından düzenlenen baloda İsmet (İnönü) ve Fethi (Okyar) Bey'e söyledikleri: "…Ben şimdi bir babayım. Siz ikiniz de benim evlâdımsınız. İkiniz arasında benim gözümde hiçbir fark yoktur. Benim istediğim sadece, memleket işlerinin Büyük Millet Meclisi'nde açıkça tartışılmasıdır. Büyük Millet Meclisi'nde, Türk milletinin gözü önünde, açıkça konuşulmayacak hiçbir iş yoktur." [Kocatürk]

 

7 Ağustos 1931 – Atatürk'ün, Yalova'dan Bursa'ya gelişi, Uludağ'da incelemeleri, daha sonra Mudanya'dan İstanbul'a hareketi.

 

7/8 Ağustos 1931 – Atatürk'ün, Mudanya'dan İstanbul'a gelişi.

 

7 Ağustos 1937 – Atatürk'ün, Florya'dan hareketle akşamüzeri Halkalı Ziraat Okulu'nu ziyareti, akşam tekrar Florya'ya dönüşü.

 

7 Ağustos 1937 – Atatürk Halkalı Ziraat Mektebi (Tarım Okulu)'nde

 

7 Ağustos 1938 – Times gazetesinde ilk defa "Atatürk ve Atatürk Türkiye'sine ait" bir özel sayı yayınlandı.