Tarihte bugün Atatürk

 

14 ŞUBAT

 

14 Şubat 1914 – Londra'da büyükelçiler konferansında ege adaları ile ilgili alınan kararlar büyük devletlerce Osmanlı Devletine bildirildi. Buna göre Meis hariç on iki ada İtalya'ya veriliyor, İmroz ve Bozcada dışındaki adalar Yunanistan'a veriliyordu. (Bu maddeler bir gün önce Yunanistan'a da tebliğ edilmiş ve adaların kendisine verilmesi için Güney Arnavutluk'tan çekilmesi şart koşulmuştu.) (Gelibolu, Erol Mütercimler)

 

14 Şubat 1919 - Nurettin Paşa, 17. Kolordu Komutanlığına atandı.

 

14 Şubat 1920 – Yenihan isyanı başladı.

 

14 Şubat 1920 – Atatürk'ün, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti şubelerine Kafkas bölgesindeki Ermeni ve Gürcü faaliyetleri hakkında bilgi veren telgrafı.

 

14 Şubat 1920 – Sadrazam Ali Rıza Paşa'nın, vilâyetlere Kuva-yi Milliye ve Heyet-i Temsiliye aleyhine genelgesi. (Mustafa Kemal bu hükümetten şikâyetçiydi. Özellikle hükümetin 14 şubat 1920 tarihli genelgesi onu sinirlendirmişti. Bu genelgede, Meclis toplandığına göre, Meclisten başka yerde millî irade adına konuşmaya imkân kalmadığı belirtilerek, hükümet işlerine müdahale şeklindeki her hareketin cezalandırılacağı belirtiliyordu.)

 

14 Şubat 1920 – 14 Şubat 1920‟de toplanan Londra Konferansında üç devletin başbakanları bir araya geldiler. Bu arada Fransa'da Clemenceau düşmüş, yerine Millerand geçmiş, İtalya'da da Nitti iktidara gelmişti. Tartışmalı konulardan, Padişah‟ın İstanbul'da kalması, bazı şartlarla benimsenmişti. İzmir konusunda ise, şehir ve yörenin sembolik olarak Osmanlı egemenliğinde kalması, ama yönetimin Yunanistan tarafından yürütülmesi, iki yıl sonra Enosis için Milletler Cemiyetine başvurulmasını öngörmüşlerdi. Bu arada millî kuvvetlerin Fransızlardan Maraş‟ı almış olduklarını haberi üzerine, Millî hareketi sindirmek için İstanbul‟u resmen işgal etmeye karar veriyorlardı. Konferans 21 Mart‟ta çalışmalarını bitirdiğinde, İstanbul, Boğazlar, İzmir, borçlar ve malî denetim ile azınlık hakları konularını kesin karara bağlamıştı.

 

14 Şubat 1920 – Ali Rıza Paşa kabinesinin güvenoyu aldıktan kısa süre sonra valilik ve müstakil sancaklara genelgesi; "Hükümetimize güvenoyu verilmesini sağlayan programın en temel dayanağı milli davaların sadece bu mecliste (Meclis-i Mebusan) görülme esasıdır. Bu cihetle bu meclisten başka yerlerde (!) milli irade adına konuşmaya imkan yoktur ve bu nedenle hükümet işlerine müdahaleler cezalandırılacaktır. "(Nutuk)

 

14 Şubat 1924 – Orduda çiftçi askerlere basit ziraat dersleri verilmesi hakkında kanunun kabulü.

 

14 Şubat 1924 – İstanbul'dan kalkan 'deneme uçağı', 3 saatte Ankara'ya vardı.

 

14 Şubat 1924 – Mustafa Kemal, İstanbul'dan gelen Darülfünun heyetini kabul etti. (Laiklik ile ilgili fikirlerini sordu.)

 

14 Şubat 1925 – Kurtuluş Savaşı komutanlarından Halit Paşa öldü. (T.B.M.M.'nde Ali Çetinkaya ile vuruşması sonucu) Ali Bey'in (Çetinkaya) vurduğu Kars mebusu Halit Paşa öldü.

 

14 Şubat 1931 – Atatürk'ün, gece Malatya'dan trenle Dörtyol'a hareketi.

 

14 Şubat 1931 – Türkiye güzeli Naşide Saffet Hanım Avrupa'nın "güzel göz kraliçesi" oldu.

 

14 Şubat 1933 – Atatürk'ün, beraberinde Kemalettin Sami Paşa olduğu halde Dolmabahçe'den Sakarya motoru ile Suadiye'ye gelerek Paşa'yı bırakması, otomobille Kadıköy'e gelerek Kadıköy iskelesinden vapura binip halk arasında Karaköy'e gelişi ve Vali Muhittin (Üstündağ) Bey'le akşam yemeği için Tarabya'da Tokatlıyan'a gidişi.

 

14 Şubat 1936 – Atatürk'ün, Türk Tarihi Kurumu Başkanlığı'na yazısı: "Viyana Elçisi Bay Cevat Üstün'ün kaleme aldığı "Viyana Seferi" isimli inceleme ile İstanbul Komutanı General Halis Bıyıktay'ın bunun hakkında yazdığı görüş ve düşüncelerini, ilişik olarak gönderiyorum. Her iki eserin, tetkik ve tenkit edilmek üzere Genelkurmay Başkanlığı'na verilmesini ve alınacak karşılığın iletilmesini temenni ederim. Askerî mütalâalar tenkit edilmelidir." [Kocatürk]