Tarihte bugün Atatürk

 

18 EKİM

 

18 Ekim 1908 – Selanik'te, İttihat ve Terakki Cemiyeti 1. Büyük Kongresi'nin toplanışı. İttihat ve Terakki Cemiyeti, 1911 yılı da dahil olmak üzere yıllık genel kongrelerini Selanik'te yapmış, 1912 yılından itibaren bu kongreler, Genel Merkez'in İstanbul'a alınması sebebiyle İstanbul'da yapılmıştır.

 

18 Ekim 1912 – Trablusgarp Savaşı'nı sona erdiren "Uşi Antlaşması" imzalandı. İtalyanlarla Uşi Antlaşması (Trablus ve Bingazi İtalyanlara bırakılır).

 

18 Ekim 1912 – Balkan Savaşı'nda Türk Havacılığı: 18 Ekim 1912 günü başlayan Balkan Savaşı'na Türk Havacıları 9 adet harp ve 4 adet eğitim uçağı ile iştirak ettiler. Savaşın ilk döneminde bir başarı elde edilemedi ve 4 uçak kaybedildi. Türk Ordusu Çatalca savunma hattına çekildi. Yapılan savunma muharebeleri ve bunu takip eden ileri hareket sırasında çok başarılı keşif uçuşları gerçekleştirildi. Bu uçuşlara iştirak eden pilotlardan Fesa, Salim, Fethi ve Fazıl Beylerle Rasıt Yüzbaşı Kemal Bey özellikle kendilerini gösterdiler.

 

18 Ekim 1912 – 12 Ada, 1911'deki Trablusgarp Savaşı sonrasında, 18 Ekim 1912'de İtalya ile imzalanan Uşi Antlaşması'yla geçici olarak İtalya'ya bırakıldı, ancak bir daha geri alınamadı. Balkan Savaşı'nda Yunanistan'ın işgal ettiği Ege adalarının geleceği ise savaştan sonra 30 Mayıs 1913 Londra Antlaşması ve 14 Kasım 1913 Atina Antlaşması'yla "büyük devletlere" bırakıldı. Girit Adası ise Yunanistan'a bağlandı. Şubat 1914'teki Büyükelçilik Konferansı kararlarına göre Meis Adası hariç 12 Ada İtalya'ya, İmroz (Gökçeada) ve Bozcaada dışındaki bütün Ege adaları Yunanistan'a verildi. Osmanlı bu durumu kabul etmeyerek 15 Şubat 1914'te büyük devletlere bir nota verdi. Ancak sonuç alamadı. Bu sırada 1. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla Ege adaları Yunanistan'da, 12 Ada İtalya'da kaldı. Türkiye'nin elinde ise fiilen Gökçeada, Bozcaada ve Meis vardı. (Padişah V. Mehmet Reşat, hükümet İttihat Terakki'ydi)

 

18 Ekim 1919 – Atatürk'ün, Sivas'tan Amasya'ya gelişi.

 

18 Ekim 1919 – Salih Paşa ile Heyet-i Temsiliye adına görüşecek olan Mustafa Kemal, Rauf Bey ve Bekir Sami Bey Amasya'ya geldiler.

 

18 Ekim 1919 – Atatürk'ün Amasya'dan, Edirne'de I. Kolordu,Komutanı Albay Cafer Tayyar Bey'e telgrafı: "…Trakya'daki umumî örgütün genişletilmesinde mümkün olduğu kadar Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin tüzüğünü esas tutmak ve bu suretle görünüşte de umumî birliğimizde bir fark olmadığını göstermek mühimdir."

 

18 Ekim 1919 – Mustafa Kemal'in Cafer Tayyar Paşa'ya, Trakya'da yapılacak teşkilat için Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin Sivas kongresinde kararlaştırılan tüzüğü esas almasını isteyen yazısı.

 

18 Ekim 1919 – Atatürk'ün, Ahmet İzzet Paşa'nın 7/8.10.1919 tarihli telgrafına cevabı: "Görüşleriniz lâyık olduğu ehemmiyetle göz önüne alındı. Milli hareketin etkileri hakkındaki olumlu görüşlerinize teşekkür olunur." [Kocatürk]

 

18 Ekim 1919 – Mustafa Kemal ve arkadaşları Amasya'ya geldiler.

 

18 Ekim 1919 – Harbiye nazırı Cemal Paşa'nın Mustafa Kemal Paşa'nın 12 Ekim tarihli telgrafına cevabı; "İstanbul hükümeti siyasi mecburiyetleri kollamak, yabancılara karşı daha konuksever ve yumuşak (!) hareket etmek zorundadır." (Nutuk)

 

18 Ekim 1920 – Resmi Türkiye Komünist Fırkası kuruldu. Türkiye Komünist Fırkası, Ankara'da resmen kuruldu. "Türkiye Komünist Fırkası" adlı örgütün Ankara'da resmen kuruluşu (bu fırka Mustafa Kemal Paşa'nın direktifi ve bilgisi dahilinde yakın arkadaşlarına kurdurulmuş danışıklı bir örgüttü).

 

18 Ekim 1920 – Türkiye Komünist partisi (TKP) Atatürk'ün isteğiyle 18 Ekim 1920 tarihinde Ankara'da Taşhan'ın karşısındaki binada kuruldu. İleri gelenleri Refik Koraltan, Kılıç Ali, Yunus Nadi, Tevfik Rüştü gibi Mustafa Kemal'e yakın isimlerdi. (Parti 1921 ortalarında görevini tamamlayarak kapatıldı.)

 

18 Ekim 1920 – Atatürk, Ankara'da hem Çerkez Ethem'i hem de komünistleri kontrol etmek için Türkiye Komünist Fıkrası (TKF) kurdurdu. Atatürk bu girişimini Çerkez Ethem'e duyurdu. Çerkez Ethem'in parti yönetim kuruluna alındığını belirterek, 'Yeni Dünya' gazetesinin Ankara'ya naklini istedi. Gazete Ankara'ya getirildi ve burada 'Türkiye Komünist Gazetesi' başlığı altında yayınlandı. Partinin ileri gelenleri arasında Refik Koraltan, Kılıç Ali, Yunus Nadi, Tevfik Rüştü gibi Atatürk2ün yakın çevresindeki isimler vardı. Partinin tüm dizginleri Atatürk'ün elindeydi. (1923, Sinan Meydan, 3. Baskı., s.325)

 

18 Ekim 1921 – Atatürk'ün, Ankara'da Azerbaycan Elçiliği'ne bayrak çekme töreninde Elçi'nin konuşmasına cevap söylevi.

 

18 Ekim 1922 – Atatürk'ün, Sadrazam Tevfik Paşa'ya bildirilmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükûmeti'nin İstanbul temsilcisi Hamit (Hasancan) Bey'e yazdığı cevap telgrafı: "Türkiye Büyük Millet Meclisi ordularının kazandığı kesin zaferin doğal sonucu olmak üzere toplanması yakın olan barış konferansında Türkiye Devleti, yalnız ve ancak Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti tarafından temsil olunur!"

 

18 Ekim 1922 – Mustafa Kemal'in ilk nüfus tezkeresinin tanzim edilmesi.

 

18 Ekim 1924 – Meclis yeni binasında ilk kez toplandı. (Cumhuriyet, Turgut Özakman)

 

18 Ekim 1924 – Cumhurbaşkanı Atatürk'ün çağrısı üzerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin -Musul meselesiyle ilgili olarak- olağanüstü toplanışı. Bu toplantı Meclis'in yeni binasındaki ilk toplantı oldu.

 

18 Ekim 1924 – Atatürk'ün, Lâtife Hanımla beraber Kırşehir'den hareketle saat 13.00'te Ankara'ya gelişi ve törenle karşılanışı.

 

18 Ekim 1925 – Atatürk'ün, Konya'da Vilâyet'i, Belediye'yi, Türkocağı'nı ve Öğretmenler Birliği'ni ziyareti.

 

18 Ekim 1925 – Atatürk Konya Muallimler (Öğretmenler) Birliği'nde

 

18 Ekim 1925 – Atatürk'ün, Konya Belediyesi'ni ziyaretinde konuşması: "…Konya'da bayındırlığa ve uygarlığa sarf olunan çalışmanın verimli sonuçları meydandadır. Özellikle aziz Konya halkının, en son onurlandığım tarihten bugüne kadar duygularında, görüşlerinde, yenilik ve ilerleme yolunda yürüme kararında ne derece yüksek fark gördüğümü takdirlerle ifade ederim."

 

18 Ekim 1925 – Atatürk'ün, Konya Türkocağı'nı ziyareti'nde konuşması: "…Verimli ve parlak alınlarınızda çok büyük ümitler görmekten duyduğum zevk ve mutluluk büyüktür!"

 

18 Ekim 1925 – Atatürk'ün, Konya Öğretmenler Birliği'ni ziyaretinde konuşması: "…Her türlü başarı sırrının, her tür kuvvetin, kudretin gerçek kaynağının, milletin kendisi olduğuna inancımız tamdır!" [Kocatürk]

 

18 Ekim 1925 – Türkiye ve Bulgaristan arasında dostluk anlaşması Ankara'da imzalandı.

 

18 Ekim 1932 – Atatürk'ün, Dolmabahçe Sarayı'nda Fransa'nın Suriye Yüksek Komiseri Ponsot ve Fransa Büyükelçisi Charles de Chambrun'u kabulü.

 

18 Ekim 1935 – Ağustos ayının sonlarında Atatürk'e bir suikast girişiminin ortaya çıkarılmasıyla başlayan soruşturma sonunda Urfa milletvekili Ali Saip Ursavaş ilgili görülerek, dokunulmazlığı kaldırıldı.

 

18 Ekim 1936 – Atatürk'ün, öğleden sonra Ankara Hipodromu'nda at yarışlarını izlemesi

 

18 Ekim 1936 – Yunan Başbakanı Meteksas Türkiye'yi ziyaret etti.

 

18 Ekim 1937 – Atatürk'ün, Çankaya'da İsmet İnönü, Başbakan Vekili Celâl Bayar ve içişleri Bakanı Şükrü Kaya'yı kabulü.

 

18 Ekim 1938 – Atatürk Dolmabahçe Sarayı'nda koma halinin ciddî olarak devam etmesi.