Tarihte bugün Atatürk

 

21 ŞUBAT

 

21 Şubat 1913 – Atatürk ve Fethi (Okyar) Bey'in, Mahmut Şevket Paşa'ya müşterek mektupları: "Buradan alınacaksak, Fahri Paşa ile beraber alınmamızın en iyi çare olacağı."

 

21 Şubat 1916 – Atatürk'ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar) Bey'le harita üzerinde Trakya'daki yeni sınır göz önüne alınarak harekât-ı harbiyenin seyir şekli hakkında görüşmesi.

 

21 Şubat 1917 – Atatürk'ün, Şam'a gitmek üzere sabah saat 10.00'da otomobille Diyarbakır'dan ayrılışı.

 

21 Şubat 1920 – Atatürk'ün, İstanbul'da bulunan Rauf (Orbay) Bey'e yazısı: "…Hükümete karşı kesin bir vaziyet almak zamanı gelmiştir. Sadrazam'a ve Dahiliye Nazırı'na açıkça söylemek gerekir ki, Kuva-yi Milliye, sonuca kadar faaliyetine devam edecektir!"

 

21 Şubat 1920 – Atatürk'ün Sadrazam Ali Rıza Paşa'nın millî örgüt aleyhindeki 14.2.1920 tarihli genelgesi nedeniyle, Harbiye Nazırı Fevzi (Çakmak) Paşa'ya telgrafı: "…Memleketimizin işgal edilmiş parçalarından düşmanların çekildiğini görmeden veya hiç olmazsa çekileceğine tam kanaat hasıl olmadan, yerine getirilmeyen vaatlere gereğinden fazla önem vererek memleket talihinin yegâne dayanak noktası bulunan Kuva-yi Milliye'yi dağıtmaya yönelik girişimlerin tarihî sorumluluk derecesini Sadrazam Paşa Hazretlerinin lütfen etraflıca düşünmelerini rica ederim. Hükümetin Kuva-yi Milliye'yi ortadan kaldırma taraftarı olduğunu bir an bile hatırımıza getirmek istemediğimizden, siyaset gereğidir diye uygulanacak tedbirlerde her şeyden evvel Kuva-yi Milliye'nin dokunulmazlığını düşünmenin, vatanın yüksek menfaatleri gereği olduğu görüşündeyiz." [Kocatürk]

 

21 Şubat 1920 – Atatürk Rauf Bey'e gönderdiği telgrafta, Akbaş cephaneliğinin bir kısmının İngilizlere verilmesinden duyduğu memnuniyetsizliği dile getirerek; "Boş bir fişek kovanının dahi İngilizlere verilmemesi daha uygun olıur düşüncesindeyiz." (Sinan Meydan, 1923, 3. Baskı, s.152.)

 

21 Şubat 1921 – (21 Şubat – 2 Mart) İkinci Londra Konferansı'nın açılışı (Sona erişi 12 Mart 1921). Sevr Antlaşmasından bazı tavizler verip, antlaşmayı onaylatmak amacıyla düzenlenen Londra Konferansı başladı.

 

21 Şubat 1921 – Atatürk'ün, Anayasa'nın 7. maddesinin değiştirilmesine dair kanun teklifi münasebetiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde konuşması: "Efendiler, Anayasamız, milletin tamamiyle arzularını ve Meclis'in mahiyetini ve gerçek şeklini gösterir bir kanundur. Bu kanun mevcut olmasaydı, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin esas mahiyeti hakkında dünyaca hiçbir kesin fikir edinilmemiş bulunacaktı ve düşmanlarımız buna çalışmışlardır."

 

21 Şubat 1921 – Atatürk'ün, Gürcistan ve Ermenistan arasında başgösteren harp ve Kafkasya durumu hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin gizli oturumundaki görüşmeler esnasında konuşması. [Kocatürk]

 

21 Şubat 1925 – Şeyh Sait'e bağlı kuvvetler Kıs ovasında hükümet kuvvetleriyle çarpıştı.

 

21 Şubat 1925 – Bazı doğu illerinde sıkıyönetim ilan edildi. Atatürk'ün başkanlığında, gece Vekiller Heyeti toplantısı ve doğu illerinin bir kısmında "sıkıyönetim" ilânı.

 

21 Şubat 1925 – Bakanlar kurulu 12 il ve 2 ilçede (Doğu) sıkıyönetim ilan ettiğini açıkladı ve isyan sözcüğünü ilk kez kullandı. (Cumhuriyet, Turgut Özakman)

 

21 Şubat 1925 – Atatürk'ün, Çankaya'da İsmet Paşa ile Şeyh Sait İsyanı'na karşı alınacak önlemler hakkında görüşmesi.

 

21 Şubat 1925 – Atatürk'ün başkanlığında, akşam Çankaya'da Cumhuriyet Halk Partisi Başkan Vekili ismet Paşa, Başvekil Fethi Bey, Meclis Başkanı Kâzım (Özalp) Paşa'nın katılmasıyla bir toplantı yapılarak Şeyh Sait isyanı ve alınacak önlemlerin görüşülmesi.

 

21 Şubat 1925 – Mecliste bütçe görüşmeleri esnasında Diyanet İşleri Başkanlığı neşriyatı konusunda, Kur'an meal ve tefsiri ile hadis tercümelerinin devlet eliyle yaptırılması ve bunun için diyanet bütçesine 20 bin liralık ek bütçe tahsisine karar verildi.

 

21 Şubat 1925 – TBMM'nde Kur'an'ın Türkçe meal ve tefsiri konuşulurken Başvekil Ali fethi (Okyar) bey cevaben din konusunda Ahmet Hamdi Akseki tarafından hazırlanan 13 adet eseri vekillere tanıttı ve anlattı.

 

21 Şubat 1925 – TBMM'nde Diyanet İşleri bütçesi görüşülürken Eskişehir mebusu Abdullah Azmi EFendi (Torun) tarafından 53 imzalı bir önerge ile Kur'an ve bazı İslami eserlerin Türkçeleştirilmesine dair ödenek tahsisi istemesi.

 

21 Şubat 1925 – TBMM'nde diyanet işleri başkanlığı bütçesi görüşülürken Kamil Miras dahil 53 vekilin imzalı önergesiyle uygun bir hadis kitabının Türkçeleştirilmesi istendi. (Buhari'nin kısaltılmış hadis kitabı tercüme görevi Babanzade Ahmet Naim'e verildi. Lakin III ncü ciltten sonra Ahmet Bey'in vefat etmesi üzerine görev Kamil Miras'a devredildi.) (Toplam 12 cilt eser tamamlandığında Sahih-i Buhari adıyla 1928-1950 yılları arasında 60.000 adet basılarak ülkeye ücretsiz dağıtıldı.) Eserin ilk 3 cildi halen Atatürk'ün özel kütüphanesindedir ve Atatürk üzerinde çizili notlar almıştır.)

 

21 Şubat 1927 – Atatürk 21 Şubat 1927 (ve 24 Mart 1923)'de Time Dergisi'ne kapak oldu.

 

21 Şubat 1931 – Atatürk'ün, Konya'da Âsar-ı Atika (Eski Eserler) ve Mevlâna Müzelerini ziyareti, incelemelerde bulunması ve Mevlâna Müzesi hatıra defterine yazdıkları: "Bilgi eseri olduğu anlaşılan tertip ve intizamdan çok memnun oldum."

 

21 Şubat 1935 – Fransız misyonerlerinin işlettiği bazı okullar millileştirildi.

 

21 Şubat 1935 – Atatürk'ün, Ege vapuru ile Taşucu'ndan Mersin'e gelişi, karaya çıkmaksızın saat 18.00'de Fethiye yönünde hareketi.

 

21 Şubat 1936 İzmir Havagazı şirketi satın alındı.

 

21 Şubat 1938 – Atatürk'ün, halkevlerinin 6. kuruluş yıldönümü nedeniyle kendisine gönderilen telgraflara Anadolu Ajansı aracılığıyla açık teşekkürü.