Tarihte bugün Atatürk

 

22 NİSAN

 

22 Nisan 1909 – Hadımköy'e gelen Mahmut Şevket Paşa'nın, Hareket Ordusu Komutanlığı'nı fiilen üzerine alışı. [Kocatürk]

 

22 Nisan 1913 – Kazım Karabekir Paşa, I.Balkan savaşı esnasında Bulgarlara esir düştü, II. Balkan savaşı esnasında 29 Eylül 1913'te esaretten kurtuldu.

 

22 Nisan 1913 – İşkodra'nın Karadağlıların eline geçmesi.

 

22 Nisan 1915 – Müttefikler'in Gelibolu'ya çıkarma yapmaları.

 

22 Nisan 1915 – Müttefiklerle İtalyanlar arasında Londra anlaşması.

 

22 Nisan 1916 – Atatürk'ün, sabah saat 8.00'de 15. Alay Karargâhı'ndan cepheye hareketi, karlarla örtülü Gampüs dağları üzerindeki ileri birlikleri denetlemesi.

 

22 Nisan 1920 – 24. Tümen komutanı Yarbay Mahmut, Hendek'ten Düzce üzerine yürürken, ayaklananlar tarafından şehit edildi.

 

22 Nisan 1920 – İstanbul Mebuslar Meclisi'nden ilk grup Ankara'ya geldi.

 

22 Nisan 1920 – Atatürk'ün, bütün vilâyetlere genelgesi: "23 Nisan'dan itibaren bütün mülkî ve askerî makamların ve umum milletin başvuru yerinin, adı geçen Meclis olacağı arz olunur."

 

22 Nisan 1920 – Tüm yurda ve tüm mülki amirlere tebliğ; "23 Nisan 1920 tarihinden itibaren askeri ve sivil tüm makamlarla münasebette, bütün milletin tek mercii Büyük Millet Meclisi olacaktır." (Nutuk)

 

22 Nisan 1920 – Atatürk'ün, Feke Kaymakamı Şerafettin Bey'e telgrafı: "Millî hareketi fırsat sayarak çapulculuğa kalkışacak zorbalar aleyhine Kuva-yi Milliye Komutanları ve Niğde 11. Tümen Komutanı Yarbay Arif Bey'le ilişki kurarak en şiddetli önlemleri uygulayınız. Düşmandan kurtarılan memlekette hükümetin görevi intizam ve asayişi temin etmektir." [Kocatürk]

 

22 Nisan 1920 – İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Hükümeti'ni Paris'te toplanacak Barış Konferansı'na davet edişi.

 

22 Nisan 1920 – Meclis binasının elektriği için Konya'dan ermeni bir elektrikçi getirildi. Ancak motor başarılı olamadı. Bu nedenle salondaki avize kullanılamadı, süs olarak kaldı. Gece toplantıları gaz lambası ile yapıldı.

 

22 Nisan 1921 – Atatürk'ün, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılışının 1. yıldönümü münasebetiyle Hâkimiyet-i Milliye gazetesi muhabirinin sorularına cevapları: "…Hürriyet ve bağımsızlık benim karakterimdir. Ben milletimin ve büyük ecdadımın en kıymetli mirasından olan bağımsızlık aşkı ile yaratılmış bir adamım. Bence bir millette şerefin, haysiyetin, namusun ve insanlığın oluşması ve yaşayabilmesi mutlak o milletin hürriyet ve bağımsızlığına sahip olmasıyla mümkündür. Ben şahsen bu saydığım evsafa çok ehemmiyet veririm ve bu evsafın kendimde mevcudiyetini iddia edebilmek için milletimin de aynı nitelikleri taşımasını şart ve esas bilirim." [Kocatürk]

 

22 Nisan 1921 – Atatürk, Hakimiyet-i Milliye gazetesi; "En aydın sanılan insanların manda tutkunluğu ile adeta milletin bağımsızlık ruhunu yıkmak için gafilce çalıştıklarını ve devamlı çabaladıklarını hayretle görüyordum…"

 

22 Nisan 1921 – Atatürk mandacılara "hayret" ediyordu. 22 Nisan 1921'de Hâkimiyet-i Milliye'ye verdiği demeçte şöyle demişti. "En aydın sanılan insanların manda tutkunluğu ile adeta milletin bağımsızlık ruhunu yıkmak için gafilce çalıştıklarını ve devamlı çabaladıklarını hayretle görüyordum. Ben artık şu noktayı gayet açık değerlendirebiliyorum: Düşmanlar bağımsızlığımızı imhaya karar vermişlerdir. Bu gerçeği millet henüz tamamıyla keşfetmemiştir. Çünkü İstanbul karanlık sisler içinde boğulmuştur. Oradaki zekâlar, oradaki vicdanlar, bir taraftan doğrudan doğruya düşmanın baskısı, diğer taraftan dolaylı olarak düşmanın aldatmasıyla bunalmış ve bunaltılmış bir halde idi." (Atatürk'ün Bütün Eserleri, C. 11, s. 145)

 

22 Nisan 1922 – TBMM Hükümetinin, İtilaf Devletleri Dışişleri bakanlarının 15 Nisan 1922 tarihli notasına cevabı ve İzmit'te bir barış konferansı toplanmasını önermesi.

 

22 Nisan 1922 – Ankara Hükümeti, İtilaf devletleri dışişleri bakanlarının sunduğu notaya verdiği cevap Meclis'te okunarak tartışıldı, hazırlanan metin küçük değişikliklerle kabul edildi.

 

22 Nisan 1922 – Atatürk'ün, Franklin Bouillon'un 25.3.1922 tarihli mektubuna cevabı.

 

22 Nisan 1922 – Moskova'daki Türk askeri ateşeliği Rus gizli polisi (ÇEKA) tarafından basıldı, bazı belgelere el konuldu, bir takım personel casusluk iddiasıyla sınırdışı edildi.

 

22 Nisan 1924 - T.B.M.M.'nde "Anadolu Demiryollarının Mübayaasına ve Müdüriyet-i Umumiyesinin Teşkiline ve Vezaifine Dair Kanun" kabul edildi. (Bu Kanun'la, Devlet Demiryolları kurulmuş oldu.)

 

22 Nisan 1925 - T.B.M.M.'nde "Ticaret ve Sanayi Odaları Kanunu" kabul edildi.

 

22 Nisan 1925 - T.B.M.M.'nde "Kadastro Kanunu" kabul edildi.

 

22 Nisan 1926 - "Borçlar Kanunu" T.B.M.M.'de kabul edildi.

 

22 Nisan 1926 – Türk – İran Güvenlik ve dostluk anlaşması imzalandı. Bu anlaşma sınır sorununu çözemeyince 23 Ocak 1932 tarihinde "Uzlaşma, adli tesviye ve hakem anlaşması" imzalandı. (20. YY. Siyasi Tarihi, Prof. Dr. Fahir Armaoğlu)

 

22 Nisan 1933 – Türkiye Cumhuriyeti ile, Osmanlı Düyunu Umumiyesi hamilleri (alacaklılar) arasında, Paris'te borçların saptanması ve ödeme şekli hakkında anlaşma imzalandı. Osmanlı borçlarının tasfiyesi.

 

22 Nisan 1935 – İstanbul'da Beylerbeyi Sarayı'nda Atatürk'ün öncülüğünde "Milletlerarası Kadın Kongresi" toplandı.

 

22 Nisan 1935 – Atatürk'ün, İstanbul'da toplanan Milletlerarası Kadınlar Kongresi'ne telgrafı: "…Siyasî ve sosyal hakların kadın tarafından kullanılmasının, insanlığın mutluluğu ve saygınlığı bakımından gerekli olduğuna eminim!"

 

22 Nisan 1935 – Uluslararası Kadın Hakları (Sufrajistler) derneğinin 12nci kongresi İstanbul Beylerbeyi sarayında Türk Kadınlar Birliğinin ev sahipliğinde yapıldı.

 

22 Nisan 1937 – Atatürk'ün, öğleden sonra Gazi Orman Çiftliği'ne gidişi, dönüşte İsmet İnönü'nün köşküne uğrayarak akşam Çankaya'ya gelişi.