Tarihte bugün Atatürk

 

24 EKİM

 

8 Aralık 1911 – Mustafa Kemal, Bingazi-Derne-Tobruk bölgesinde yerli halkı örgütleyerek, İtalyan kuvvetlerine karşı başarılı direnişlerde bulundu. (8 Aralık 1911 – 24 Ekim 1912)

 

24 Ekim 1912 – Trablusgarp'ten ayrılması. Atatürk'ün, Derne'den İstanbul'a hareketi (Atatürk, Derne'den ayrılışını takiben, Mısır'dan geçerek Avrupa yoluyla Romanya üzerinden İstanbul'a gelmiştir). [Kocatürk] (1912'de iç ticaretle uğraşan 18 bin işyerinin % 49'u Rum, %23'ü Ermeni, % 19'u Levanten (Avrupa kökenli) ve sadece % 15'i Türklere aitti. 6500 imalathanenin sadece %12'si, 5300 serbest meslek sahibinin sadece % 14'ü Türk'tü.) (Türkiye üzerine notlar, Metin Aydoğan)

 

24 Ekim 1912 – Türk – İtalyan savaşı Mustafa Kemal‟in ilk savaş deneyimidir. Çok başarılı geçmiştir. Nitekim Bingazi umum kumandanı yarbay Enver bey, millî savunma bakanlığına 24 Ekim 1912 tarihli yazısında "Mustafa Kemal'in, 18 aralık 1911‟de kendi arzusu ile orduya katıldığını, evvela Derne şark kolu kumandanlığında, daha sonra Derne kumandanlığında bulunarak, fevkalade iyi idare ve iktidar gösterdiği gibi gözlerindeki rahatsızlığa rağmen, son zamanlara kadar başarılı hizmette bulunduğunu" rapor etmiştir. Enver Bey ile Mustafa Kemal ilişkilerinin pek de sıcak olmadığı göz önüne alınırsa yapılan hizmetin değeri daha iyi anlaşılır.

 

24 Ekim 1912 – 24 Ekim 1912 Tarihinde rahatsızlığına mebni Dersaadet'e hareket etmiştir.

 

24 Ekim 1913 – 29 Eylül 1913 tarihinde sona eren Balkan Savaşı'ndan sonra Pilot Tğm. Nuri Bey, Rasıt olarak Edirne Telgraf Müfrezesinden Ütğm. Hami Bey'i de alarak 24 Ekim 1913 de Prens Celalettin ismindeki Deperdussin uçağı ile Edirne-İstanbul uçuşunu gerçekleştirdi. Edirne-Babaeski-Çorlu-Çatalca rotasını takip eden uçak 3 saat 5 dakikalık bir uçuştan sonra Yeşilköy'e indi. Bu iki subay gerçekleştirdikleri ilk uzun mesafeli uçuş nedeniyle 10 altınla mükafatlandırıldı.

 

24 Ekim 1918 – İsmet Paşa, harbiye Bakanlığı Müsteşarlığına tayin edilmiştir. (Bu görev 22 kaısm 1918 tarihinde sona ermiştir.)

 

24 Ekim 1919 – Atatürk'ün, Ankara Valiliği'ne Ziya Paşa'nın atanması ne eniyle Harbiye Nazırı Cemal Paşa'ya bu atamanın durdurulmasını isteyen telgrafı.

 

24 Ekim 1919 – Sait Molla'nın Rahip Frew'a mektubu. (Nutuk)

 

24 Ekim 1920 – İngiliz, Fransız ve İtalyan Yüksek Komiserlerinin barış anlaşmasının (Sevr) onaylanması hakkında Tevfik Paşa'ya ortak notası.

 

24 Ekim 1920 – Batı Cephesi'nde Yunanlılara karşı Gediz taarruzu yapıldı, başarı sağlanamadı. (Başarısızlık üzerine Ali Fuat Paşa Moskova'ya elçi gönderildi.)

 

24 Ekim 1920 – Batı cephesinde 61 ve 11nci tümenlerin seyyar kuvvetlerle birlikte Gediz'deki Yunan tümenine taarruzu ve yenilgiye uğraması. (Çerkez Ethem'in yenilgiden milli kuvvetleri (düzenli orduyu) sorumlu tutması.) (Nutuk)

 

24 Ekim 1922 – Atatürk'ün, "United Press" muhabirine barış şartları üzerine demeci: "…Amerika, Avrupa ve bütün uygarlık dünyası bilmelidir ki, Türkiye halkı her uygar ve kabiliyetli millet gibi, kayıtsız şartsız hür ve müstakil yaşamaya kesin karar vermiştir. Bu meşru kararı bozmaya yönelik her kuvvet, Türkiye'nin ebedî düşmanı kalır!"

 

24 Ekim 1923 – T.B.M.M.'nde (362 sayılı) "12 Rebiülevvel Gecesiyle Gününün (Saltanatın kaldırıldığı 1 Kasım günü) Milli Bayram Addine Dair Kanun" kabul edildi. (27.5.1935 günlü, 2739 sayılı, ulusal bayramlarla ilgili kanun'la kaldırılmıştır.)

 

24 Ekim 1923 – Atatürk, Fethi Bey'den İçişleri Bakanlığı görevini bırakmasını istedi.

 

24 Ekim 1923 – Fethi Bey, 24 Ekim'de İçişleri Bakanlığı görevini bıraktı. Ali Fuat Paşa da aynı gün Meclis İkinci Başkanlığı'ndan ayrıldı.

 

24 Ekim 1929 – ABD'de borsa dibe vurdu. Bugün tarihe "kara gün" olarak geçecekti.

 

24 Ekim 1929 – Atatürk'ün. Ankara'da Hâkimiyet-i Milliye gazetesi yönetim yeri ile Anadolu Ajansı'nı ziyareti.

 

24 Ekim 1933 – Atatürk'ün, akşamüzeri Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni ziyareti.

 

24 Ekim 1934 – 24.10.1934 tarihli belge ile görüldüğü gibi onarılamayacak kadar harap halde bulunan, tarihi değeri olmayan ihtiyaç fazlası camiler ve mescitler elden çıkarıldı. Maalesef bazı tarihi camiler de tasnif dışı bırakıldı ve ordu tarafından kullanıldı. Yurt gezilerinde tarihi camileri de gezen Atatürk, bu yanlışa hemen müdahale eder.

 

24 Ekim 1935 – I. Belediyeler Kongresi başladı.

 

24 Ekim 1935 – Atatürk'ün, öğleden sonra Çankaya'da Başbakan İsmet İnönü ve İçişleri Bakanı Şükrü Kaya'yı kabulü.

 

24 Ekim 1937 – Atatürk'ün, Çankaya'da İran Dışişleri Bakanı Samiî'yi kabulü.