Tarihte bugün Atatürk

 

26 MAYIS

 

26 Mayıs 1914 – Atatürk'ün, Sofya'dan, Madam Corinne'e -sonu, Latin harfleriyle Türkçe yazılmış bir paragraf da içeren- Fransızca mektubu: "Dünya insanlar için bir sınav meydanıdır, imtihan edilen insanın her soruya mutlaka pek uygun cevaplar vermesi mümkün olmayabilir. Fakat düşünmelidir ki, hüküm cevapların tümünden oluşan sonuca göre verilir." [Kocatürk]

 

26 Mayıs 1919 – Yıldız Sarayında "Şura-yı Saltanat" toplantısı (Vahdettin'in açış konuşması, Sadrazam Damat Ferit Paşa'nın konuşmasından sonra üyelerin son siyasi durum hakkında görüşlerini bildirmesi.)

 

26 Mayıs 1919 - İstanbul'da Şuray-ı Saltanat, İngiliz mandasını kabule karar verdi.

 

26 Mayıs 1919 – Edirne'de Selimiye Camii'nin avlusunda toplanan binlerce kişi İzmir'in işgalini protesto etti.

 

26 Mayıs 1919 – Yunanlıların Germencik İstasyonu'nu da ele geçirmeleri.

 

26 Mayıs 1919 - Yunanlılar, Manisa'yı işgal etti.

 

26 Mayıs 1919 – Havza ileri gelenlerinin, Atatürk'ü ziyareti ve Atatürk'ün sözleri: "Hiçbir zaman ümitsiz olmayacağız, çalışacağız, memleketi kurtaracağız! Bizi öldürmek değil, canlı mezara atmak istiyorlar. Şimdi çukurun kenarındayız. Son bir cüret belki bizi kurtarabilir; zaten başka türlü de dönüş imkânı yoktur."

 

26 Mayıs 1919 – 20nci Kolordu Komutanının Atatürk'ün 23 Mayıs tarihli telgrafına cevabı; "İzmir'den düzenli bilgi alınamamaktadır. Manisa da işgal edilmiştir. Kayseri ve Kastamonu civarında güvenlik bozucu olayların haberi gelmektedir."

 

26 Mayıs 1919 – Atatürk'ün, Sait Molla imzasıyla bütün belediye başkanlıklarına gönderilen ve "milletin İngiltere yardımını istediğini bildiren" yazı nedeniyle, vilâyetlere ve mutasarrıflıklara tamimi: "Millî ve siyasî bağımsızlığımızın kurtarılması ancak milletin yekvücut olarak müdafaası ile mümkün olacaktır."

 

26 Mayıs 1920 – Düzce ayaklanması bastırıldı. Düzce'ye giren Çerkez Ethem 53 kişiyi idam ettirdi.

 

26 Mayıs 1923 – Yunanlılar ile Türkler arasında (Lozan) tazminatlarla ilgili anlaşmaya varılması.

 

26 Mayıs 1924 – Fikriye Ankara'ya geldi. (Emine adlı bir çalışanın nüfus kağıdını alarak yola çıkmıştı. Yanına eşya almamış sadece bir tabanca almıştı. Haydarpaşa'dan trene bindi. 26 Mayıs'ta Ankara'ya indi. Faytonla Çankaya köşküne geldi. Latife hanımın muhalefeti nedeniyle köşke alınmadı, adeta kovuldu. Faytonla Ankara'ya geri dönerken bir el silah sesi duyuldu.) (Cumhuriyet, Turgut Özakman)

 

26 Mayıs 1926 "Mücadele-i Milliye'ye İştirak Etmeyen Memurin Hakkında Kanun" T.B.M.M'de kabul edildi.

 

26 Mayıs 1926 – Atatürk'ün, Bursa Türkocağı'nı ziyareti ve ocaklılarla sohbeti.

 

26 Mayıs 1926 – Milli Mücadele'ye katılmayan memurların işlerine son verilmesine dair kanun TBMM'de kabul edildi. Bu kanuna göre daha önce kurulan ve Milli Mücadele'ye katılmayan kadroları tesbit etmekle görevli askeri Heyet-i Mahsusa'ların yanında bir de sivil Heyet-i Mahsusa'lar kuruldu. Bu kurullar yargılama yetkisine de sahipti.

 

26 Mayıs 1934 – Atatürk'ün, akşam Diyarbakır Milletvekili Kâzım (Sevüktekin) Paşa'nın evine gidişi, geç saatlerde Çankaya'ya dönüşü.

 

26 Mayıs 1935 – Atatürk'ün, Büyükada Yat Kulüp'te Amerikalı kadın gazeteci Gladys Baker'ı kabulü.

 

26 mayıs 1935 – ABD'li ünlü gazeteci Miss Gladys Baker'ın görüşme sonunda Atatürk'e sorusu "Mutlu musunuz?" ve Atatürk'ün cevabı; "Evet! Çünkü muvaffak oldum!"

 

26 Mayıs 1935 – Atatürk'ün, Türk Tecim ve Endüstri Odaları Genel Kurultayı adına bağlılık telgrafı gönderen Ekonomi Bakanı Celâl Bayar'a teşekkürlerini bildiren cevabı.

 

26 Mayıs 1935 – Atatürk'ün, akşam Büyükada'dan Dolmabahçe Sarayı'na dönüşü.

 

26 Mayıs 1937 – Atatürk'ün, Başbakan İsmet İnönü şerefine Atina'da verilen ziyafet sırasında, Ankara'dan Yunan Başbakanı Metaxas'a telefonla mesajı: "Balkan Müttefik Devletlerinin, Balkanlardaki sınırları tek bir sınırdır. Bu sınıra göz dikenler, güneşin yakıcı ışınlarıyla karşılaşırlar. Bundan sakınılmasını tavsiye ederim. Sınırlarımızın bir ve onu savunan kuvvetlerimizin bir ve ayrılmaz olduklarını söylemekle en büyük insanlık ve askerlik zevkini duyduğumu size bildirmekle mesudum." General Metaxas'ın, telefonla Atatürk'e cevabı "Tamamıyla ve her zaman için aynı görüşteyiz."

 

26 Mayıs 1937 – Emekli Yunan Generali Sonakos İlias'ın, Atatürk'e mektubu: "…Balkanların bir tek sınır ve cephe teşkil ettiği hakkındaki demecinizi, birleşik Balkan orduları varlığını nefsinde toplamış ve temsil etmiş olan bir komutanın canevinden yükselen bir gerçek olarak yorumluyorum. Balkan Devletlerinin bugünkü birlik ve ortaklığı ezelden beri tabiî ve zorunlu bir ihtiyaçtı."

 

26 Mayıs 1937 – Atatürk'ün, akşamüzeri Ankara Halkevi'nde sahneye konan "Ayışığı" adlı adapte çocuk operetini izlemesi ve ilgilileri kutlaması.

 

26 Mayıs 1937 – Atatürk Türk Maarif Cemiyeti Ankara Yenişehir Lisesi Müsameresinde

 

26 Mayıs 1938 – Atatürk, Ankara'dan son kez ayrıldı. Atatürk'ün, akşam trenle Ankara'dan İstanbul'a hareketi.