Tarihte bugün Atatürk

 

28 TEMMUZ

 

28 Temmuz 1913 – Bağdat demiryolu açıldı.

 

28 Temmuz 1914 – Avusturya-Macaristan İmparatorluğunun Sırbistan'a savaş ilan etmesi. (Arşidük Franz Ferdinand Avusturya-Macaristan İmparatorluğu varisi 28 Haziran 1914'da uğradığı suikast sonucu ölmüştür. Bu suikast Birinci Dünya Savaşı'nın başlangıcı sayılır).

 

28 Temmuz 1915 – Atatürk'ün, Kurmay Başkanı İzzettin (Çalışlar) Bey'le beraber 27. ve 57. Alay cephelerini gezmesi. "28 Temmuz 1915 Tarihinde 15 nci Kolordu Kumandanlığı'na ve seneyi mezkûrede (Ağustos) 16 ncı Kolordu Komutanlığı'na tayin buyrulmuştur."

 

28 Temmuz 1915 – Atatürk, 15nci Kolordu Komutanlığına atanmıştır. (Atatürk'ün Gizli Kurtuluş Planları, Sinan Meydan, 7. Baskı, s.22)

 

28 Temmuz 1915 – Çanakkale muharebelerinde 5nci Türk Ordusunun mevcudu; 250.818 er, 69.163 canlı hayvan. (Mart 1916'da; 4390 subay ve 252.844 erbaş/er) (Gelibolu, Erol Mütercimler)

 

28 Temmuz 1919 – İngiliz Yüksek Komiser yardımcısı Amiral Webb Dışişleri Bakanlığı'na gönderdiği raporunda; "İzmir çıkarmasına kadar Türk halkını sakin tutmakta başarılı oluyorduk. (…)Fakat İzmir'in işgali her şeyi altüst etti." (Keza İstanbul'un işgali de benzer etkiyi yapmıştır.)(Sinan Meydan, 1923, 3. Baskı, s.208.)

 

27/28 Temmuz 1920 – Atatürk'ün, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti ile mülkî ve askerî makamlar arasındaki ilişki ve görevleri düzenleyen Bakanlar Kurulu kararlarını valiliklere, cephe komutanlıklarına ve Müdafaa-i Hukuk Merkez Heyetlerine bildiren genelgesi: "Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Merkez ve idare Heyetleri, bölgenin en büyük mülkiye memurunun emri altındadır. ..Müdafaa-i Hukuk heyetlerinin hükümet idaresine müdahale etmesi, kendi emirlerinde silâhlı kuvvet bulundurması hiçbir kayıt ve şarta bağlı olmaksızın kesin şekilde yasaktır." [Kocatürk]

 

28 Temmuz 1920 – Taşnak Ermeni Hükümeti'nin Ankara Hükümetinin 8.7.1920 tarihli ültimatomuna Oltu'nun kendilerine ait olduğunu bildiren yanıtı.

 

28 Temmuz 1920 – Enez'in Yunanlılar tarafından işgali.

 

28 Temmuz 1920 – Atatürk'ün, Ankara'dan Eskişehir'e gelişi, Batı Cephesi Komutanı Ali Fuat Paşa ile görüşmesi ve Bilecik'e hareketi (Geceyi Bilecik'te geçirmiştir).

 

28 Temmuz 1921 – Kütahya'da toplanan Yunan Savaş Meclisi, Ankara'ya yürüme kararı aldı.

 

28 Temmuz 1921 – Kütahya'da Yunan Kralı Konstantin başkanlığında Yunan Savaş Meclisi toplandı. Toplantıda Ankara'nın işgaline karar verildi.

 

25 – 28 Temmuz 1922 – Mustafa Kemal, Genelkurmay başkanı Fevzi Paşa ve Batı cephesi komutanı İsmet Paşa ile büyük taarruz planını görüştü. (Hazırlıklar 15 Ağustos'a bitirilecekti.)

 

27/28 Temmuz 1922 – Atatürk'ün, Akşehir'e çağrılan ordu komutanlarına gece Büyük Taarruz plânını açıklaması ve bu plân üzerinde umumî görüşmeler yapılması. [Kocatürk]

 

27/28 Temmuz 1922 – Akşehir'e çağrılan ordu komutanlarına gece, Mustafa Kemal Paşa tarafından Büyük Taarruz Planı açıklanarak görüşmeler yapılması.

 

28 Temmuz 1922 – Anadolu Ajansı, Mustafa Kemal'e bağlı ordu birliklerinin Akşehir'de futbol maçı yapacağını duyurdu. Saha hıncahınç doldu. Mustafa Kemal Paşa, İsmet Paşa, Fevzi Paşa, Nurettin Paşa, Yakup Şevki Paşa seyirciler arasındaydı. Gelişmeleri saat saat takip eden İngiliz ve Yunan istihbaratı "moral maçı" olduğu zannetti. Bütün komutanlar orada olduğuna göre, Türklerin daha uzun süre taarruza kalkışmayacağı anlaşılıyordu. Halbuki maç kamuflajdı… (kaynak: Yılmaz Özdil, Mustafa Kemal)

 

28 Temmuz 1922 – Mustafa Kemal, 1. ve 2. ordu arasında oynanacak final maçını izlemek için Akşehir'e geldi.

 

28 Temmuz 1922 – Ordu komutanları ile bazı kolordu komutanlarının öğleden sonra yapılan futbol maçını izlemek bahanesiyle Akşehir'e çağrılması. (Nutuk)

 

28/29 Temmuz 1922 – Gece Mustafa Kemal Paşa, Büyük Taarruz'un ayrıntıları konusunda komutanlarla görüş alışverişinde bulundu. Bu toplantıda Nurettin Paşa hariç diğer komutanlar, özellikle Yakup Şevki Paşa, planı uygun bulmadı. Falih Rıfkı Atay'ın ifadesiyle Mustafa Kemal Paşa, "tarihe karşı bütün sorumluluğu ben kendi üzerime alıyorum" diyerek toplantıyı bitirdi. (Ayrıntılar için bkz. Selahattin Tansel, Mondros'tan Mudanya'ya Kadar, C. 4, s. 153, 154.)

 

28 Temmuz 1923 – Atatürk'ün, İzmir'de kurularak çalışmalarına başlayan İhtiyat Zabitleri Cemiyeti'ne onbin lira bağışta bulunması.

 

28 Temmuz 1927 – Atatürk'ün, Dolmabahçe Sarayı'nda Ordu Müfettişi Ali Sait (Akbaytogan) Paşa, İstanbul Şehremini Muhittin (Üstündağ) ve İzmir Milletvekili Şükrü (Saraçoğlu) Beyleri kabulü.

 

28 Temmuz 1929 – 48 ülke, savaş esirlerine ilişkin Cenevre Konvansiyonu imzalandı.

 

28 Temmuz 1930 – Atatürk'ün, Yalova'da yakın arkadaşlarıyla sohbeti ve Fethi (Okyar) Bey'e söyledikleri: "…Memlekette muhalif bir parti kurmak lâzımdır. Böyle bir parti kurulursa Meclis'te münakaşa daha serbest olur. Meselâ, siz böyle bir partinin başına geçerseniz bildiklerinizi serbestçe Meclis'te söylersiniz; bu suretle uygulamada görülen birçok hataların önü alınmış olur." [Kocatürk]

 

28 Temmuz 1936 – Atatürk'ün, Florya'dan Sakarya motoruyla Haydarpaşa'ya gelerek trenle Ankara'ya hareketi.