Tarihte bugün Atatürk

 

31 EKİM

 

31 Ekim 1914 – Atatürk'ün, Sofya'dan Fuat (Bulca) Bey'e evliliği nedeniyle tebrik mektubu: "Hayat kısadır. Bunu kutlamak ve taçlandırmak için insanların genellikle makul gördükleri vasıta evliliktir. ..inkâr edilmez bir gerçektir ki insanlar, hayat kadınsız olamaz."

 

31 Ekim 1914 – Atatürk'ün, Sofya'dan Salih (Bozok) Bey'e -Fuat (Bulca) Bey'in evliliği nedeniyle- mektubu: ".. Hayatın çeşitli yönlerinden birkaçını görenler evlendikten sonra keşfedilmemiş yönlerini de ister istemez gözlemlerler. Bu gözlem pek tatlı olabileceği gibi, pek acı da olabilir. ..Biz Fuat için lâtif ve saadetli manzaralarla evlilik hayatının taçlanmasına dua edelim." [Kocatürk]

 

31 Ekim 1915 – Başkomutan Vekili Enver Paşa'nın, beraberinde Ahmet İzzet Paşa, Yarbay Feldmann ve Başyaver Kâzım (Orbay) Bey olmak üzere Anafartalar Grubu Karargâhı'nı ziyareti, Atatürk'le görüşmesi, daha sonra at üzerinde İsmailoğlu Tepesi'ne gidilmesi.

 

31 Ekim 1917 – İngilizlerin, Sina cephesinde taarruza geçmeleri. İngiliz taarruzunun gelişmesi sonucu Sina cephesindeki Osmanlı ordusu geri çekilmiş, 9 Aralık 1917 günü İngilizler Kudüs'ü ele geçirmişlerdir.

 

31 Ekim 1917 – Bu tarihte başlayan İngiliz saldırısı başarılı olmuş, Falkenhayn Halep'teyken gafil avlanmıştır. Nitekim 6 Kasım'da cephe yarılmış ve 8 Kasım'da genel Osmanlı çekilmesi başlamış ve 9 Kasım'da Kudüs İngilizlerin eline geçmiştir. (Atatürk'ün Gizli Kurtuluş Planları, Sinan Meydan, 7. Baskı, s.37)

 

31 Ekim 1918 – Mustafa Kemal'in YILDIRIM ORDULARI GRUBU Komutanı olması. Atatürk'ün, Katma'dan "Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığı Karargâhı"nın bulunduğu Adana'ya gelmesi.

 

31 Ekim 1918 – Mondros Mütarekesi'nin imzalanmasından bir gün sonra, 31 Ekim 1918'de Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığına getirildi. Bu ordunun kaldırılması üzerine 13 Kasım 1918'de İstanbul'a gelip Harbiye Nezâreti'nde (Bakanlığında) göreve başladı.

 

31 Ekim 1918 – Mareşal Liman von Sanders'in, Yıldırım Orduları Grup Komutanlığını (Adana) Mustafa Kemal'e devretmesi ve emir yayınlayarak birliklere vedası.

 

31 Ekim 1918 – Mustafa Kemal Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığına getirildi. Bu ordunun kaldırılması üzerine 13 Kasım 1918'de İstanbul'a gelip Harbiye Nezâreti'nde (Bakanlığında) göreve başladı.

 

31 Ekim 1918 – Atatürk, daha 31 Ekim-10 Kasım 1918'de Adana'da Yıldırım Orduları Komutanı olduğu kısa sürede özellikle İskenderun ve civarını savunmak için gerekli emirleri vermiş, asker-sivil ileri gelenlerle gizli görüşmeler yapmış, yurtseverleri uyarmış, halka silah dağıtmış, böylece, Ali Fuat Paşa'nın ifadesiyle "ilk direniş yuvalarını" kurmuştu. Ayrıca Adana'dan, Savaş Bakanlığı'na ve Sadrazamlığa çektiği telgraflarla Anadolu'nun işgal edilmek üzere olduğunu, bir an önce önlem alınması gerektiğini belirterek yetkilileri uyarmıştı.

 

31 Ekim 1918 – Osmanlı Devleti, 1. Dünya Savaşından mağlup olarak çıktı. Mondros Mütarekesi yürürlüğe girdi.

 

31 Ekim 1918 – Birinci Kafkas Kolordusu'nun lağvı ve komutanı Kazım Karabekir'e, "İstanbul'a dön" emrinin verilmesi.

 

31 Ekim 1918 – Atatürk Adana'ya gelerek Von Sanders'ten Yıldırım Orduları Komutanlığı'nı teslim aldı. Bu teslimde Mustafa Kemal Von Sanders'e şöyle demiştir; "Savaş müttefikler için bitmiş olabilir ama bizi ilgilendiren savaş, istiklal savaşımız şimdi başlıyor." (Atatürk'ün Gizli Kurtuluş Planları, Sinan Meydan, 7. Baskı, s.51)

 

31 Ekim 1918 – Atatürk'e, 'Birinci dünya savaşının bittiğini ve itilaf devletleriyle anlaşma imzalandığını' bildiren Sadrazam ve Genelkurmay başkanı İzzet Paşa'nın 31 Ekim 1918 tarihli telgrafı.

 

31 Ekim 1919 – Sütçü İmam, Kahramanmaraş'ta Fransız işgalcilere ilk kurşunu attı.

 

31 Ekim 1919 – Ayan meclisi üyesi Çürüksulu Mahmut Paşa'nın demecinin Tasvir-i Efkâr gazetesinde yayınlanması. "Ermenilerin aşırı isteklerine hak vermemekle birlikte, sınırlarda bazı düzeltmeler yapmaya razı olabiliriz." (Nutuk)

 

31 Ekim 1919 – Genelkurmay Başkanı Cevat (Çobanlı) Paşa'nın, Atatürk'e telgrafı: "Meclis-i Mebusan'ımızın başkentimizden başka yerde toplanmasını, genel siyasetimiz bakımından sakıncalı görüyorum."

 

31 Ekim 1919 – Ahmet İzzet Paşa'nın Atatürk'e telgrafı: "Heyet-i Temsiliye'nin şimdi öğrendiğim bir teklifine karşı aşağıdaki düşünceleri bildirmeyi vatanseverlik vazifesi sayarım: Meclis-i Mebusan'ın taşrada açılışının birinci sakıncası, İstanbul'un kaybına yer verebilmesidir."

 

31 Ekim 1920 – Yunan kuvvetleri Gediz'i tekrar geri aldılar.

 

31 Ekim 1920 – Doğu cephesi komutanı Kazım Karabekir Paşa'nın Ferik (Orgeneral) rütbesine yükselişi.

 

31 Ekim 1920 – Atatürk'ün, Kâzım Karabekir'e telgrafı: "… Dışarda bulunan kişilerin yurt içindeki yakın taraftarları, onların memleket ve milletin kurtuluşu uğrunda hizmette bulunduklarını propaganda etmek suretiyle eski kabahatlerini millete affettirmek ve memlekete girmeleri ortamını hazırlamak için çalışmakta oldukları anlaşılmıştır. Bu gayretkeşler içinde bazı anlayışsızlar da vardır." [Kocatürk]

 

31 Ekim 1920 – Atatürk'ün, Ali Fuat Paşa'ya, danışıklı Komünist Partisi kurduruşunun sebeplerini açıklayan telgrafı.

 

31 Ekim 1921 – Mustafa Kemal'in Başkomutanlık süresinin 5 Kasım 1921'den itibaren 3 ay daha uzatılmasına dair Kanun'un Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabulü.

 

31 Ekim 1921 – 161 sayılı "Düşmandan kurtarılan ve kurtarılacak olan yerler halkına yardım hakkında" kanun çıkarıldı.

 

31 Ekim 1922 – Meclis toplanamadı. Bunun yerine Müdafaa-i Hukuk Grubu toplantısı yapıldı. (Nutuk)

 

31 Ekim 1922 – Atatürk'ün, Osmanlı Saltanatının kaldırılmasının zorunlu olduğu hakkında Müdafaa-i Hukuk Grubu toplantısında konuşması.

 

31 Ekim 1922 – Müdafaa-i Hukuk grubunda "Milli hakimiyetin tahakkuku ve Lozan'a gidecek heyetler meselesinin görüşülmesi ve Mustafa Kemal Paşa'nın "Osmanlı saltanatının" lağvının zaruri olduğu" hakkında konuşması.

 

31 Ekim 1922 – Bakanlar Kurulu'nun Lozan Konferansı delegesi adaylarını İsmet Paşa, Rıza Nur ve Hasan Hüsnü olarak belirledi.

 

31 Ekim 1922 – Doğu Trakya'nın Türk mülki memurlarına devir ve teslimi.

 

31 Ekim 1922 – Çorlu'nun kurtuluşu.

 

31 Ekim 1922 – Doğu Trakya, Türk Jandarma ve sivil memurlarına teslim edilmeye başlandı. Çorlu, Silivri teslim edildi.

 

31 Ekim 1923 – Seferberliğin 1 Kasım 1923 tarihinde kaldırılmasına ilişkin Kanun T.B.M.M.'nde kabul edildi. (Seferberlik 13 Eylül 1921'de ilan edilmişti).

 

31 Ekim 1923 – 3 Eylül 1914'de ilan edilen Seferberlik kaldırıldı.

 

31 Ekim 1923 – Atatürk'ün, Cumhurbaşkanı seçilmesi nedeniyle memleketin her tarafından gönderilen tebriklere basın yoluyla açık teşekkürü.

 

31 Ekim 1930 – Atatürk'ün, Ankara Musiki Muallim Mektebi'nde Ekrem Zeki Bey'in konserini izlemesi.

 

31 Ekim 1933 – Atatürk'ün, Cumhuriyetin 10. yıldönümü nedeniyle Roosevelt'in Türk milletine hitaben yayımladığı mesaja karşılık olmak üzere Amerikan milletine mesajı: "…Türkiye'de doğan inkılâp güneşi yükselerek sıcaklığını yaydıkça, Türk milletinin kalbi büsbütün dünyanın büyük ve takdire değer eserlerine karşı sıcak bir sevgiyle dolmuş, bütün ilerleme ilkelerini tamamıyla benimsemiştir!"

 

31 Ekim 1933 – Atatürk'ün, Cumhuriyetin 10. yıldönümü nedeniyle Türk Dostları Cemiyeti Başkanı Amiral Bristol'un kutlama telgrafına cevabı: "…Türk dostları ile onların ünlü başkanı, bize duygularının yeni bir delilini daha gösterdiler." [Kocatürk]

 

31 Ekim 1934 – Atatürk'ün, Çankaya'da Romanya, Yunanistan ve Yugoslavya Dışişleri Bakanları şerefine çay ziyafeti vermesi.

 

31 Ekim 1936 – Atatürk'ün, akşamüzeri Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne gelişi, akşam Çankaya'ya dönüşü.

 

31 Ekim 1938 – (Kasım sonu) – İsmet İnönü'nün, eski Özel Kalem Müdürü Vedit Uzgören'le Atatürk'e gönderdiği -İstanbul'a gelerek kendisini görmek arzusunda olduğunu bildiren- mektubun, Atatürk'e sunulması ve Atatürk'ün -İsmet İnönü'ye iletilmek üzere- Vedit Uzgören'e söyledikleri: "Yakında ben Ankara'ya geleceğim; orada görüşürüz. Bu nedenle zahmet etmesin, Ankara'da kalıp istirahat etsin ve doktorların tavsiyelerine harfiyen riayette bulunsun; bunları bir emir olarak teşekkür ve selâmlarımla beraber kendisine söylersiniz!.." [Kocatürk]